Na ile maksymalnie rat można rozłożyć zaległości w ZUS?

6 października, 2025

Zaległości wobec ZUS-u mogą wiązać się ze sporym stresem i poważnymi konsekwencjami. Jeśli Twoje składki nie zostały opłacone na czas, grożą Ci nie tylko odsetki, ale też egzekucja. Na szczęście możesz rozłożyć dług na raty. Kiedy możesz to zrobić? Ile może być rat? Podpowiadamy! 

Jakie należności można rozłożyć na raty w ZUS-ie?

Na raty da się rozłożyć niemal wszystkie rodzaje składek, jakie przedsiębiorca lub osoba fizyczna może być zobowiązana zapłacić do ZUS-u. 

Dotyczy to w szczególności:

• składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, 
• należności przekazywanych na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych,
• odsetek za zwłokę naliczanych do dnia złożenia wniosku (na podstawie ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa)
• dodatkowych opłat i kosztów upomnienia.

Dług jest rozkładany w pełnej wysokości i może obejmować całość zaległości – nie musisz dzielić go na części ani wybierać określonych składek.

Kto może ubiegać się o rozłożenie długu na raty w ZUS-ie?

O rozłożenie zadłużenia na raty (układ ratalny z ZUS) możesz ubiegać się nie tylko jako przedsiębiorca, nadal prowadzący działalność. Prawo do złożenia wniosku ma również osoba, która już zamknęła firmę, ale pozostały jej zaległości wobec ZUS-u. 

W gronie uprawnionych do skorzystania z tej opcji znajdują się też m.in.:

• spadkobiercy zmarłego przedsiębiorcy, 
• zarządcy sukcesyjni, 
• osoby trzecie przejmujące odpowiedzialność za długi z tytułu składek, 
• małżonkowie odpowiadający za zobowiązania z majątku wspólnego, 
• pełnomocnicy. 

W każdym przypadku ZUS analizuje sytuację wnioskodawcy i ocenia jego możliwości oraz potencjalne terminy płatności składek.

Na ile maksymalnie rat można rozłożyć zaległości w ZUS-ie?

– Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie określa w przepisach sztywnego limitu liczby rat dla płatnika składek. Każda sprawa jest traktowana indywidualnie, a szczegóły zależą od wielu czynników. W praktyce jednak maksymalna liczba rat wynosi zazwyczaj od 36 do 60 – informuje ekspert AvaFin. 

Jeśli sytuacja dłużnika jest szczególnie trudna, a kwota zadłużenia wysoka, jest możliwe uzyskanie układu ratalnego nawet na 72 raty lub więcej. 

Ostateczna liczba miesięcy, na które rozkłada się należności z tytułu składek, zależy od wysokości zobowiązania, aktualnych dochodów i wydatków dłużnika, jego historii płatniczej, a także tego, czy już wcześniej korzystał z takiej opcji i czy wywiązywał się z jej warunków.

Kto decyduje o tym, na ile rat zostanie rozłożona zaległość wobec ZUS-u za zaległe składki? 

To wnioskodawca proponuje we wniosku o rozłożenie na raty preferowaną liczbę płatności składek ZUS oraz wysokość miesięcznych spłat. Podmiot rozpatrujący ma prawo zaakceptować tę propozycję, odrzucić ją lub przygotować własne warunki. Zazwyczaj urzędnicy starają się znaleźć rozwiązanie, które będzie możliwe do wdrożenia i nie doprowadzi do szybkiego zerwania umowy przez brak płatności. 

Pamiętaj! Zawarcie umowy ratalnej to korzystniejsze rozwiązanie także dla ZUS-u. Opłaca się bardziej niż prowadzenie długotrwałej egzekucji, wiążącej się z dodatkowymi kosztami i nie zawsze przynoszącej oczekiwany efekt.

W przypadku, gdy po podpisaniu umowy zmieni się sytuacja finansowa płatnika, istnieje możliwość renegocjowania warunków – wydłużenia okresu spłaty, zmniejszenia wysokości rat lub przesunięcia ich terminu. To daje elastyczność i szansę na dopasowanie harmonogramu spłat do Twoich bieżących możliwości finansowych.

ZUS oczekuje jednak rzetelności – jeżeli nie będziesz regulować rat na czas, umowa zostanie zerwana, a postępowanie egzekucyjne wznowione. Wówczas konieczna będzie natychmiastowa spłata całego zadłużenia wraz z odsetkami.

Rozłożenie zadłużenia z tytułu zaległości w ZUS-ie na raty może dać Ci szansę na odzyskanie płynności finansowej – bez narażania się na egzekucję. Jeśli jednak w Twojej sytuacji odroczenie terminu płatności zaległych odsetek i składek nie wystarcza, warto rozważyć dodatkowe źródło finansowania – np. szybką, ratalną pożyczkę na spłatę. Pamiętaj jednak, by każdą decyzję dotyczącą finansów podejmować odpowiedzialnie i z pełną świadomością konsekwencji, aby nie stracić kontroli nad budżetem. 

Źródła

• https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19971370926
• https://www.zus.pl/firmy/ulgi/umorzenia/rozlozenie-splaty-zadluzenia-na-raty