Dane wrażliwe, czyli jakie? Czy to to samo co dane osobowe?

Wiele mówi się o ochronie danych osobowych. Są to wszelkie informacje umożliwiające identyfikację konkretnej osoby fizycznej. Dość często są one mylone z danymi wrażliwymi. Sprawdź, co je charakteryzuje. Dowiedz się, jakie informacje zalicza się do danych wrażliwych.

Co to są dane wrażliwe i co je różni od danych osobowych?

Niejedna osoba myli dane wrażliwe z danymi osobowymi. Są to zbliżone pojęcia różniące się jednak zakresem informacji, do jakich się odnoszą.  Dane wrażliwe, inaczej sensytywne, są rodzajem danych osobowych podlegających szczególnej ochronie. 

Zalicza się do nich m.in.:

  • pochodzenie rasowe i etniczne,
  • dane genetyczne,
  • poglądy polityczne,
  • przekonania religijne,
  • przynależność do związków zawodowych,
  • dane biometryczne,
  • informacje na temat orientacji seksualnej.

Naruszenie danych wrażliwych, w przeciwieństwie do zwykłych osobowych, może naruszyć intymność ich właściciela, narazić na ośmieszenie lub dyskryminację. 

Czy data urodzenia oraz imię i nazwisko to dane wrażliwe?

Imię i nazwisko oraz data urodzenia to jedne z najczęściej podawanych danych osobowych m.in. w różnego rodzaju formularzach. Czy jednak zalicza się je do kategorii wrażliwych informacji? Nie, zarówno dane personalne, jak i data urodzenia nie są szczególnym rodzajem danych. 

Czy PESEL to dane wrażliwe?

PESEL pozwala jednoznacznie zidentyfikować konkretną osobę. Jest więc daną osobową. Nie dotyczy jednak intymnych sfer życia, dlatego nie stanowi informacji wrażliwej. Mimo tego warto zadbać o ochronę numeru PESEL i nie ujawniać go osobom postronnym. Możesz go zastrzec w aplikacji mObywatel lub na portalu mobywatel.gov.pl bądź składając wniosek w urzędzie gminy. 

„Już ponad 6,5 miliona osób (stan na czerwiec 2025 r.) zdecydowało się na zastrzeżenie numeru PESEL. Dzięki temu ograniczamy ryzyko, że przestępcy posłużą się naszymi danymi na przykład do wyłudzenia kredytu. […]. Zastrzeżenie numeru PESEL zajmuje tylko kilka chwil, a może nas skutecznie ochronić przed skutkami kradzieży danych osobowych. Zachęcam do tego każdego – informuje wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski2.

Jak chroni się dane wrażliwe?

Jak już wiesz, dane wrażliwe odnoszą się do najbardziej intymnych sfer życia. W związku z tym muszą być odpowiednio chronione. W tym celu prowadzone zostało  Rozporządzenie Paramentu Europejskiego i Rady
z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46 WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). 1 Zgodnie z tym aktem prawnym przetwarzanie informacji zaliczanych do danych wrażliwych jest zabronione. Za naruszenie tego zakazu przewidziane są kary pieniężne. Ich maksymalna wysokość to 20 000 000 euro lub do 4% rocznego światowego obrotu w przypadku przedsiębiorstw. 

W jakich przypadkach takie informacje mogą jednak zostać wykorzystane? Przede wszystkim wtedy, gdy ich właściciel dał na to wyraźną zgodę. Mogą być wykorzystane nawet bez jej uzyskania, jeśli np. ich przetwarzanie jest niezbędne do ochrony interesów osoby, której dane dotyczą. 

Dane wrażliwe – co to jest? Podsumowanie

Do danych wrażliwych zalicza się informacje dotyczące życia prywatnego, m.in. na temat seksualności, poglądów czy przekonań. Natomiast dane osobowe to np. imię i nazwisko czy numer PESEL. Bez względu na to, do jakiej kategorii się zaliczają, warto chronić je przed niewłaściwym wykorzystaniem, aby uniknąć kłopotów związanych np. z wyłudzeniem kredytu. 

Źródła:

  1. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32016R0679
  2. https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/juz-65-miliona-osob-zastrzeglo-swoj-numer-pesel  

Piotr Zadzierski

Publicysta finansowy koncentrujący się na praktycznej wiedzy o rynku pożyczkowym i dostępności kapitału dla gospodarstw domowych. Specjalizuje się w analizie produktów kredytowych, zmianach regulacyjnych dotyczących pożyczek oraz trendach w sektorze instytucji pożyczkowych. W swojej pracy stawia na rzetelność, przejrzystość i prosty język, dzięki czemu nawet najbardziej złożone zagadnienia stają się zrozumiałe dla każdego. Jego teksty cieszą się uznaniem zarówno ekspertów, jak i szerokiego grona odbiorców.

[email protected]

Zobacz też

Jak formalnie odrzucić spadek, żeby nie przejąć długów spadkodawcy?

31 sierpnia, 2026

Spadek kojarzy się z majątkiem, ale bardzo często w jego skład wchodzą głównie zobowiązania finansowe zmarłego. Jeśli wiesz lub podejrzewasz, że zmarły pozostawił po sobie długi, podstawowym krokiem prawnym jest odrzucenie spadku. W ten sposób chronisz własny majątek i dbasz o to, by zrzec się spadku w sposób definitywny i zgodny z prawem. O czym […]

Czytaj dalej...

Jak zabezpieczyć konto bankowe? Uwierzytelnianie dwuskładnikowe krok po kroku

28 sierpnia, 2026

Pieniądze na rachunku bankowym są stałym celem ataków ze strony cyberprzestępców. Stosowanie zaawansowanych socjotechnik, złośliwe oprogramowanie oraz podrabiane strony internetowe sprawiają, że wyłudzenie danych logowania staje się coraz łatwiejsze. Aby chronić swoje finanse, należy poznać podstawowe zasady cyberbezpieczeństwa oraz skutecznie zabezpieczyć konto bankowe przed hakerami. Sposoby zabezpieczenia konta: Jak chronić swoje konto bankowe? 4 filary […]

Czytaj dalej...

Czy można negocjować obniżenie długu bezpośrednio z komornikiem?

27 sierpnia, 2026

Negocjacje z komornikiem na mniejszą kwotę do spłaty są w praktyce prawnie niemożliwe, ponieważ komornik jest jedynie organem wykonawczym i nie ma uprawnień do umorzenia długu czy odsetek – o strukturze zadłużenia decyduje wyłącznie wierzyciel. Komornik działa na podstawie tytułu wykonawczego i ma prawo zająć do 50% wynagrodzenia za pracę (lub 60% w przypadku alimentów), […]

Czytaj dalej...